Kentekening en wetgeving

De invoering van de kentekening en de daarbij behorende wetgeving maakt dat meer informatie over de onder andere de aantallen (land)bouwvoertuigen beschikbaar is. Hieronder wordt verder ingegaan op de resultaten van de 2-meting over het onderdeel kentekening en wetgeving.

Onderzoeksvragen

Onderzoeksvragen met betrekking tot kentekening en wetgeving:

  1. Zijn de randvoorwaarden zoals digitaal loket en voorlichting aan de gebruiker volgens plan gerealiseerd en hoe worden deze door de gebruiker gewaardeerd?

  2. Wat is het aantal aangevraagde kentekens? Hoe verhoudt dit aantal zich met de grootte van het voertuigpark in de verschillende categorieën?

  3. Wat zijn APK-resultaten per type LBT eventuele regionale verschillen?

  4. Wat is er bekend over individueel goedgekeurde voertuigen en terugroepacties?

Randvoorwaarden

In het tweede jaar na invoering van de APK-, kenteken- en registratieplicht was het niet meer mogelijk om (land)bouwvoertuigen online te registeren via de website van de RDW. Vanaf 1 januari 2022 moeten zowel MMBS als (land)bouwvoertuigen een keuringsafspraak maken bij een keuringsstation van de RDW om het voertuig te registreren. De categorie MMBS kan niet meer geregistreerd worden. Deze voertuigen moeten eerst gekeurd worden en dan als ander voertuig geregistreerd worden, bijvoorbeeld als een Mobiele Machine (MM). In 2022 heeft RDW de informatie over het registreren van (land)bouwvoertuigen via de beschikbare kanalen beschikbaar gesteld voor voertuigeigenaren (o.a. via de website).

Via een enquête is aan bestuurders van (land)bouwvoertuigen gevraagd hoe ze verschillende aspecten rondom de registratie bij de RDW beoordelen. Uit de enquête blijk dat een groot deel van de respondenten relatief positief of neutraal is over de werkwijze van het digitaal loket en de helpdesk voor registratie bij het RDW en over de voorlichting over de registratieplicht en APK-plicht. De respondenten zijn minder positief over de voorlichting over de APK-plicht en de helpdesk, dan het digitaal loket en voorlichting over registratieplicht. De resultaten zijn vergelijkbaar met de 1-meting van 2021. Meer informatie.

Aantallen (land)bouwvoertuigen

Registratie door sector

Aan de sector is gevraagd in hoeverre zij (land)bouwvoertuigen hebben die een kenteken moeten voeren. Bij 97% is dit het geval en 3% heeft geen voertuigen die gekentekend moeten worden.

In totaal heeft 84% van de respondenten aangegeven een kenteken te hebben aangevraagd en 11% voor een deel van de (land)bouwvoertuigen. Bij de 1-meting was dit respectievelijk 92% en 7%. 2% heeft nog geen kenteken aangevraagd, die wel voertuigen hebben die gekentekend moeten worden. 3% heeft de vraag niet gehad, omdat ze geen voertuigen hebben die gekentekend hoeven te worden. Het verschil met de 1-meting en 2-meting komt doordat er in de 2-meting een bredere groep op de vragenlijst heeft gereageerd (o.a. meer mechanisatiebedrijven en oldtimerverenigingen/hobbymatig), zie verantwoording enquêtes.

Redenen om niet (voor alle) voertuigen een kenteken te hebben aangevraagd zijn uiteenlopend. Het gaat veelal om voertuigen die (bijna) niet op de openbare weg komen. Verder genoemd zijn dat de voertuigen/ aanhangwagens niet harder rijden dan 25 km/uur, het gaat om oude/ geïmporteerde voertuigen, het is te laat aangevraagd/ vergeten/ aanvraagprocedure loopt nog, voertuigen zijn geschorst/ onderdeel van voorraad, procedure onduidelijk.

Aantal geregistreerde (land)bouwvoertuigen

In totaal zijn er tot en met 2022 bijna 334.000 land- en bosbouwtrekkers (LBT) geregistreerd en ruim 250.000 land- en bosbouwaanhangwagens (LBTA) en getrokken uitrustingsstukken. Daarnaast zijn er 5.200 Mobiele Machines (MM) en 120.000 Motorrijtuigen met beperkte snelheid (MMBS) geregistreerd. Er  zijn meer voertuigen geregistreerd dan de inschatting van RDW in 2014. Zie onderstaande tabel voor het aantal geregistreerde voertuigen, aanhangwagens en getrokken uitrustingsstukken t/m december 2022 en het aantal dat in 2022 is geregistreerd. Aan het begin van 2022 is nog een piek aan registraties te zien, vanaf mei/ juni is de registratie lager en constant per voertuigtype. Het gaat om het moment van de daadwerkelijke registratie. De piek van het aantal registraties aan het begin van 2022 heeft te maken met het verwerken van de voorraad van de ingediende vragen vanuit 2021. Meer informatie.

Voertuigsoort

Totaal aantal geregistreerde voertuigen, aanhangwagens en machines t/m 31 december 2022

Aantallen geregistreerde voertuigen 1 januari 2022 t/m 31 december 2022

Aandeel geregistreerde voertuigen, aanhangwagens en machines  in 2022 van het totaal

Land- of bosb aanhw of getr uitr stuk

253.300

71.941

28%

Land- of bosbouwtrekker

333.971

51.072

15%

Mobiele machine

5.235

5.013

96%

Motorrijtuig met beperkte snelheid

119.765

28.407

24%

Totaal

712.271

156.433

22%

(APK-)keuringen

De APK-plicht geldt voor landbouw- of bosbouwtrekkers op wielen die sneller kunnen dan 40 km/uur. Daarnaast gelden nog een aantal uitzonderingen waardoor niet al die voertuigen gekeurd hoeven te worden, waaronder dat land- en bosbouwtrekkers die worden gebruikt voor landbouw, tuinbouw, bosbouw, veeteelt of visserij, hoofdzakelijk op het terrein waar dit plaatsvindt. Terrein is inclusief landwegen, bospaden en akkers. 

In totaal zijn er 11.588 (land)bouwvoertuigen gekeurd. Hierbij wordt onderscheid gemaakt tussen nieuwe/ ongebruikte voertuigen (980, met name MM) en via de versnelde inschrijving (10.608).

Het aantal APK-3 gekeurde voertuigen ligt lager. Het aantal APK-3 gekeurde (land)bouwvoertuigen lag in 2021 op 33 en in 2022 op 187 voertuigen (bron: RDW).

Uit de registratie van terugroepacties blijkt dat er voornamelijk reguliere auto's als MMBS of LBT stonden geregistreerd. Het gaat om 25 LBT's en 75 MMBS in 2022. De grootste merksoort hierin is de Citroen (17 voertuigen) en Opel (15 voertuigen). Voor MM is er geen typegoedkeuring en worden de terugroepacties niet bij RDW geregistreerd.

23% van de (land)bouwvoertuig bestuurders geeft aan dat hun voertuigen in aanmerking komen voor de APK-plicht. Bij de 1-meting was dit 27%. 6% van de (land)bouwvoertuig bestuurders heeft aangegeven hun voertuigen te (hebben) laten begrenzen, zodat deze niet meer APK-plichtig zijn. Bij de 1-meting was dit 34%. Meer informatie.

Opvallende zaken

Opvallend is dat er in geheel 2022 nog MMBS-en zijn geregistreerd, terwijl deze categorie is komen te vervallen. Vanaf 2022 moeten deze voertuigen ook eerst gekeurd worden en vervolgens als een ander voertuig geregistreerd worden. RDW geeft aan dat de registratie van MMBS-en in 2022 het gevolg is van de afhandeling van lopende bezwaren. Daarnaast zijn er in die periode voertuigen onderzocht op de keuringsstations die nog vanuit de conversie kwamen.

Net als in de 1-meting is het opvallend dat incidenteel gebruik van de openbare weg en lage snelheid zijn benoemd als redenen om niet (voor alle) (land)bouwvoertuigen een kenteken te vragen. Onder de openbare weg valt meer dan alleen wegen, bijvoorbeeld ook bedrijfsterreinen. Ook voertuigen met een lage constructiesnelheid (uitzonderingen daargelaten) dienen al geregistreerd te zijn.

In 2021 zijn 33 (land)bouwvoertuigen APK-3 gekeurd en in 2022 187. Niet alle  landbouw- of bosbouwtrekkers op wielen die sneller kunnen dan 40 km/uur hoeven te worden gekeurd. Dit heeft te maken met de uitzonderingen van de APK-plicht, waaronder land- en bosbouwtrekkers die worden gebruikt voor landbouw, tuinbouw, bosbouw, veeteelt of visserij, hoofdzakelijk op het terrein waar dit plaatsvindt. Terrein is inclusief landwegen, bospaden en akkers.